Diemen keert qua inkomenstoeslag een van de hoogste bedragen in Nederland uit, grote buur Amsterdam juist de op een na laagste. Het Instituut voor Publieke Economie zet voor het eerst van vrijwel alle Nederlandse gemeenten de hoogte van de Individuele Inkomenstoeslag op een rij.

Wat blijkt: het kan honderden euro's schelen in welke gemeente iemand woont. Tussen buurgemeenten zitten vaak enorme verschillen. In Almelo bijvoorbeeld krijgt een stel met kinderen met een inkomen op bijstandsniveau dit jaar 115 euro toeslag. In buurgemeente Twenterand krijgt eenzelfde gezin 900 euro, een verschil van 785 euro in één jaar.

Van Dijk vergeleek voor het onderzoek ook een aantal Achterhoekse gemeenten. Zo krijgt een gezin in Oost Gelre met een netto-inkomen van 2110 euro per maand dit jaar een toeslag van 1026 euro. Even verderop in de gemeente Berkelland zou hetzelfde gezin niets krijgen, omdat daar een andere inkomensgrens geldt.

In alle gemeenten kunnen huishoudens die al langere tijd moeten rondkomen van een laag inkomen en weinig tot geen uitzicht hebben op verbetering een IIT krijgen. Gemeenten mogen zelf de hoogte en de voorwaarden voor de toeslag bepalen. Het IPE pleit al langer voor een uniforme landelijke regeling.

De IIT is niet de enige gemeentelijke regeling voor mensen met een lager inkomen. Maar uit eerder onderzoek van het IPE onder 25 gemeenten kwam naar voren dat de verschillen nog steeds aanwezig zijn als je "de complete set" bij elkaar optelt, legt Van Dijk uit. Bovendien weet lang niet iedereen alle regelingen te vinden. "Voor veel mensen is dat moeilijk te doorgronden. Ze raken de weg kwijt in dat bos."

Met het huidige onderzoek hoopt het IPE de verschillen "zichtbaarder en tastbaarder" te maken "zodat men er niet omheen kan". Van Dijk is blij dat in het coalitieakkoord een stuk staat over het vereenvoudigen van het armoedebeleid. "Maar dat is nog heel beschrijvend. We zijn benieuwd wat eruit komt."

Bron: IPE