De FATCA is Amerikaanse wetgeving waarmee alle financiële instellingen ter wereld informatie over hun Amerikaanse klanten moeten doorgeven aan de VS. De FATCA leidt al geruime tijd tot veel fiscale pijn bij 'accidental Americans', Amerikanen in het buitenland die geen band hebben met hun land. Advocaat ondernemingsrecht Ellen Timmer vraagt zich in dit licht af wat er overblijft van het begrip fiscaal inwonerschap.

Over de FATCA, de Foreign Account Tax Compliance Act, en de gevolgen voor Nederlanders met de Amerikaanse nationaliteit is al veel geschreven op deze website. De advocaat van het Rotterdamse kantoor van Pellicaan legt in haar blog uit waar het mis gaat als de vraag moet worden beantwoord of accidental Americans fiscaal inwoner kunnen zijn van een ander land dan de VS.

In Nederland is de bepaling of iemand fiscaal in Nederland of in een ander land woont afhankelijk van de permanente woon- of verblijfplaats van de persoon of lichaam in kwestie. Daarbij wordt ook gekeken naar omstandigheden zoals waar iemand werkt, verzekerd is, zijn huisarts heeft, etc. De meeste landen hanteren gelijksoortige regels als Nederland.

De VS koppelt de aangifteplicht over het wereldinkomen echter niet aan het fiscaal inwonerschap. Een Amerikaans staatsburger, ook al woont hij volgens de regels van het fiscale inwonerschap in Nederland, moet altijd belastingaangifte doen in de Verenigde Staten. Sinds invoering van de FATCA kan de Amerikaanse belastingdienst, de IRS, deze regels strikter handhaven omdat deze dienst inzage heeft in de gegevens van Amerikaanse klanten bij Nederlandse banken.

'Saving clause'

Timmer merkt op dat accidental Americans in de Verenigde Staten aangifteplichtig zijn, omdat de Amerikanen niet alleen hun fiscale inwoners verplichten om belastingaangifte over hun wereldinkomen te doen, maar ook iedereen die geen fiscaal inwoner is, maar de Amerikaanse nationaliteit heeft. "Daarmee wijkt de VS af van wat vrijwel alle landen in de wereld doen", schrijft zij.

Verder valt het de advocaat op dat de Nederlandse overheid zich neerlegt bij de afwijkende Amerikaanse regels in hun belastingsysteem. Zij citeert een passage uit het verslag van een recent schriftelijk overleg van de Tweede Kamer:

"Het belastingverdrag tussen Nederland en de VS kent, net zoals nagenoeg alle andere belastingverdragen die de VS heeft gesloten, een zogenoemde saving clause. Deze saving clause moet gezien worden in het licht van het nationale belastingsysteem van de VS dat niet alleen bij de eigen inwoners, maar ook bij Amerikaanse staatsburgers die geen inwoner zijn van de VS het wereldinkomen in de heffing betrekt."

Onplezierig

Vorig jaar al probeerde de toenmalige staatssecretaris van Financiën Snel de FATCA-problematiek op te lossen met zijn Amerikaanse collega Justin Muzinich. Daarnaast loopt het probleem dat Nederlandse banken rekeningen van meerdere accidental Americans blokkeren of sluiten omdat zij geen verplichte 'Taxpayer ID number (TIN)' kunnen overleggen.

Timmer komt tot de conclusie dat ondanks de kritische vragen in het Nederlandse en Europese parlement de positie van de accidental Americans feitelijk niet is verbeterd. "Zij hebben geen vermogen in de VS, zij hebben geen profijt van het land en zij hebben pas recent ontdekt dat zij daar aangifte moeten doen. Sedert FATCA moeten zij bovendien hoge kosten maken terwijl zij geen band met de VS hebben." Zij merkt nog fijntjes op dat FATCA ook zeer onplezierig is voor 'echte' Amerikanen.

Haar complete blog met de titel 'Een Accidental American is geen fiscaal inwoner van de Verenigde Staten' is te lezen op de website Ellentimmer.com.

Bron: Ellentimer.com

Informatiesoort: Nieuws

Rubriek: Internationaal belastingrecht

  264
Gerelateerde artikelen