Nederland kent internationaal gezien een hoog nalevingsniveau, maar verdere verbetering blijft gewenst. Het laatst geschatte nalevingstekort bedraagt € 159 mln. (0,2%) voor particulieren en € 5,2 mld. (5,5%) voor MKB-ondernemingen. Een belangrijk deel van deze bedragen wordt later alsnog gecorrigeerd door toezicht van de Belastingdienst. Dit staat in een reactie van de Staatssecretaris van Financiën op de motie om een plan van aanpak op te stellen om het nalevingstekort structureel te verkleinen. Ook gaat hij in op de uitvoering van de motie om elke vorm van misbruik en fraude met belastingen en/of toeslagen met prioriteit op te sporen en te vervolgen.

Vereenvoudiging van wet- en regelgeving is randvoorwaardelijk om fouten en onbedoelde niet-naleving terug te dringen. Ook verbetert de Belastingdienst dienstverlening, toezicht en opsporing continu. De Belastingdienst zet in op initiatieven als de vooraf ingevulde aangifte, het programma Vanzelf Goed voor ondernemers en proactieve dienstverlening. Daarnaast wordt gewerkt aan verplichte elektronische facturatie en digitale rapportage.

Voor 2026 liggen de prioriteiten in de opsporing en vervolging onder meer bij BTW-fraude, BPM-fraude bij auto-import en verhuld vermogen, onjuiste woon- en vestigingsplaats, verhulde virtual assets en misbruik van internationale company-structuren. Het kabinet wijst erop dat verdere verlaging van het nalevingstekort wordt bemoeilijkt door complexe regelgeving, capaciteitsdruk en beperkingen rond gegevensgebruik en privacy.